همزمان با پایان ماه مبارک رمضان، اعمال توصیه شده برای شب و روز عید سعید فطر منتشر شد.
به گزارش جهان نیوز، ماه مبارک رمضان هم به پایان رسید، ماهی که یک سال انتظارش را کشیده بودیم، ماهی که با هزار و شوق و اشتیاق گویی همین دیروز بود که آغاز شد و ما را وارد فضایی بهشتگونه کرد و حالا به یک چشم به هم زدن تمام شد و بیست و نهمین روز از ماه مبارک رمضان نیز در حال گذر از ماست؛ اما عید سعید فطر در پیش روست، عیدی که اهل بیت (ع) آن را بسیار بزرگ شمردهاند و از آن با عنوان "روز جایزه" نام بردهاند. رسول گرامی اسلام حضرت محمد (ص) در حدیثی فرمود: «فَإِذَا کَانَتْ لَیلَةُ الْفِطْرِ وَ هِی تُسَمَّى لَیلَةَ الْجَوَائِزِ أَعْطَى اللَّهُ الْعَامِلینَ أَجْرَهُمْ بِغَیرِ حِسَابٍ؛ و، چون شب عید فطر-که شب جوائز نام دارد- فرا رسد، خداوند پاداش عمل کنندگان را بدون حساب و شمارش ببخشد».
اعمال توصیه شده برای شب و روز عید سعید فطر را بر اساس کتاب شریف مفاتیح الجنان میخوانید:
شب عید فطر:
یکی از شبهای شریف است و در فضیلت و ثواب عبادت و احیای آن احادیث بسیاری وارد شده، از جمله در روایت آمده: آن شب کمتر از شب قدر نیست و برای آن چند عمل مستحب است:
اوّل:
غسل کردن هنگامی که آفتاب غروب کرد.
دوّم:
شبزندهداری به نماز و دعا و استغفار و درخواست از خداوند و بیتوته [شبزندهداری]در مسجد.
سوم:
پس از نماز مغرب و عشا و نماز صبح و نماز عید بخواند:
اللّٰهُ أَکْبَرُ اللّٰهُ أَکْبَرُ لَاإِلٰهَ إِلّا اللّٰهُ وَاللّٰهُ أَکْبَرُ اللّٰهُ أَکْبَرُ وَ لِلّٰهِ الْحَمْدُ، الْحَمْدُ لِلّٰهِ عَلَىٰ مَا هَدانا، وَلَهُ الشُّکْرُ عَلَىٰ مَا أَوْلانا.
خدا بزرگتر است، خدا بزرگتر است، معبودی جز خدا نیست و خدا بزرگتر است و خدای را سپاس و سپاس خدای را بر آنچه ما را بدان هدایت کرد و او را شکر بر آنچه به ما ارزانی داشت.
چهارم:.
چون نماز مغرب و نافله آن را خواند، دستها را به جانب آسمان بلند کند و بگوید:
یَا ذَا الْمَنِّ وَالطَّوْلِ، یَا ذَا الْجُودِ، یَا مُصْطَفِیَ مُحَمَّدٍ وَناصِرَهُ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَاغْفِرْ لِی کُلَّ ذَنْبٍ أَحْصَیْتَهُ وَ هُوَ عِنْدَکَ فِی کِتابٍ مُبِینٍ.ای صاحب نعمت و کرم،ای دارای جود،ای برگزیننده محمّد وای یاور او، بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست و بر من بیامرز هر گناهی که شماره نمودیاش و آن پیش تو در کتابی آشکار است.
پس به سجده رود و در سجده «صد مرتبه» بگوید: «أَتُوبُ إِلَى اللّٰهِ؛ بهسوی خدا میپویم»، سپس هر حاجتی که دارد از خدا بخواهد که بخواست خدا برآورده خواهد شد.
و در روایت شیخ آمده است: که پس از نماز مغرب به سجده رود و بگوید:
یَا ذَاالْحَوْلِ یَا ذَاالطَّوْلِ یَا مُصْطَفِیاً مُحَمَّداً وَناصِرَهُ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَاغْفِرْ لِی کُلَّ ذَنْبٍ أَذْنَبْتُهُ وَنَسِیتُهُ أَنَا وَهُوَ عِنْدَکَ فِی کِتابٍ مُبِینٍ.ای صاحب قدرت،ای دارای عطا،ای برگزیننده محمّد وای یاور او، بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست و بر من بیامرز هر گناهی را که مرتکب شدم و آن را فراموش کردم و آن گناه نزد تو در کتابی آشکار است.
پس «صد مرتبه» بگوید: «أَتُوبُ إِلَى اللّٰهِ؛ بهسوی خدا میپویم».
پنجم:
امام حسین علیهالسلام را زیارت کند که فضیلت بسیار دارد.
ششم:
۱۰ مرتب ذکر «یَا دائِمَ الفَضْلِ».
هفتم:
۱۰ هشتم:
دو رکعت نماز بجا آورد؛ در رکعت اوّل پس از سوره «حمد»، هزار مرتبه «توحید» و در رکعت دوم «یک مرتبه» بخواند و پس از سلام سر به سجده گذارد و «صد مرتبه» بگوید: «أَتُوبُ إِلَى اللّٰهِ؛ بهسوی خدا میپویم»، آنگاه بگوید:
یَا ذَا الْمَنِّ وَالْجُودِ، یَا ذَا الْمَنِّ وَالطَّوْلِ، یَا مُصْطَفِیَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللّٰهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ وَافْعَلْ بِی کَذا وَکَذا.
(بجای «کذاوکذا» حاجات خود را بخواهد)ای دارای نعمت و جود،ای صاحب بخشش و عطا،ای برگزینندهی محمّد (درود خدا بر او و خاندانش)، بر محمّد و خاندانش درود فرست و با من چنین و چنان کن.
در روایت آمده: که حضرت امیرالمؤمنین علیهالسلام این دو رکعت نماز را به این کیفیت بجا میآورد، سپس سر از سجده برمیداشت و میفرمود: بهحق آن خدایی که جانم در دست قدرت اوست، هرکه این نماز را به جا آورد، هر حاجت که از خدا بطلبد به یقین عطا فرماید و اگر به شماره ریگهای بیابان گناه داشته باشد، خدا آنها را بیامرزد.
در روایت دیگری به جای «هزار مرتبه» سوره «توحید»، «صد مرتبه» وارد شده، اما این نماز را باید پس از نماز مغرب و نافله آن بجا آورد.
یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبَّاهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبّاهُ یَا اللّٰهُ، أَسْأَلُکَ أَنْ تُصَلِّىَ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَتَمُنَّ عَلَىَّ بِرِضاکَ، وَتَعْفُوَ عَنِّى بِحِلْمِکَ، وَتُوَسِّعَ عَلَىَّ مِنْ رِزْقِکَ الْحَلالِ الطَّیِّبِ وَ مِنْ حَیْثُ أَحْتَسِبُ وَمِنْ حَیْثُ لَاأَحْتَسِبُ، فَإِنِّى عَبْدُکَ لَیْسَ لِى أَحَدٌ سِواکَ، وَلَا أَحَدٌ أَسْأَلُهُ غَیْرُکَ، یَا أَرْحَمَ الرّاحِمِینَ، مَا شاءَ اللّٰهُ لَاقُوَّةَ إِلّا بِاللّٰهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ.ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا،ای پروردگار،ای خدا، از تو درخواست میکنم که بر محمّد و خاندان محمّد درود فرستی و به خشنودیات بر من منّت نهی و به بردباریات از من درگذری و از روزی حلال پاکیزهات به من بگستری، از جایی که گمان میبرم و از جاییکه گمان نمیبرم، من بنده توأم و کسی را جز تو ندارم و نه احدی غیر تو که از او گدایی کنم،ای مهربانترین مهربانان، آنچه را خدا خواهد شود، نیرویی نیست جز به خدای برتر بزرگ.
سپس به سجده میروی و میگویی:
یَا اللّٰهُ یَا اللّٰهُ یَا اللّٰهُ، یَا رَبُِّ یَا رَبُِّ یَا رَبُِّ، یَا مُنْزِلَ الْبَرَکاتِ بِکَ تُنْزَلُ کُلُّ حاجَةٍ، أَسْأَلُکَ بِکُلِّ اسْمٍ فِى مَخْزُونِ الْغَیْبِ عِنْدَکَ وَالْأَسْماءِ الْمَشْهُورٰاتِ عِنْدَکَ الْمَکْتُوبَةِ عَلَىٰ سُرادِقِ عَرْشِکَ أَنْ تُصَلِّىَ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَأَنْ تَقْبَلَ مِنِّى شَهْرَ رَمَضانَ، وَتَکْتُبَنِى مِنَ الْوافِدِینَ إِلىٰ بَیْتِکَ الْحَرامِ، وَتَصْفَحَ لِى عَنِ الذُّنُوبِ الْعِظامِ، وَتَسْتَخْرِجَ لِى یَا رَبِّ کُنُوزَکَ یَا رَحْمٰنُ.ای خدا،ای خدا،ای خدا،ای پروردگار،ای پروردگار،ای پروردگار،ای فرو فرستنده برکات، به عنایت تو هر حاجتی فرود آورده شود، از تو درخواست میکنم، به هر نامی که در خزانه غیب نزد توست و نامهای مشهور در پیشگاهت که بر سراپرده عرشت نوشته شده، اینکه بر محمّد و خاندان محمّد درود فرستی و ماه رمضان را از من بپذیری و مرا در شمار واردان به خانه محترمت بنویسی و از من گناهان بزرگ را چشمپوشی و گنجهای خود را برایم بیرون آوری،ای مهربان.
نهم:
چهارده رکعت نماز بجای آورد، در هر رکعت سوره «حمد» و «آیتالکرسی» و «سه مرتبه» سوره «توحید» را بخواند تا در برابر هر رکعتی ثواب چهل سال عبادت و ثواب عبادت هرکه در آن ماه روزه گرفته و نماز خوانده، برای او باشد.
دهم:
شیخ طوسی در کتاب «مصباح» فرموده: که در آخر شب غسل بجای آر و تا طلوع فجر در جای نماز خود بنشین.
روز عید فطر:
روز اوّل [شوال که]روز عید فطر است و اعمال آن چند چیز است:
اوّل:
پس از نماز صبح و نماز عید، «تکبیراتی که در شب عید» پس از نماز فریضه میخواندی، بخوان.
دوم:
پس از نماز صبح دعایی را که سید روایت کرده:
«اللّٰهُمَّ إِنِّی تَوَجَّهْتُ إِلَیْکَ بِمُحَمَّدٍ أَمامِی ... إلى آخره»
بخوان و شیخ خواندن این دعا را پس از نماز عید ذکر کرده.
سوم:
کنار گذاشتن زکات فطر پیش از نماز عید، به شرحی که در کتابهای فقهی آمده.
بدان که زکات فطر، واجب مؤکد و شرط قبولی روزه ماه رمضان و سبب حفظ انسان تا سال آینده است و حقتعالی در این آیه شریفه:﴿قَدْ أَفْلَحَ مَنْ تَزَکّٰى وَ ذَکَرَ اسْمَ رَبِّهِ فَصَلّٰى﴾ زکات را مقدّم بر نماز ذکر فرموده است.
چهارم:
غسل است و بهتر آن است اگر ممکن شود آن را در نهر انجام دهد و وقت آن پس از طلوع فجر است تا زمان بجا آوردن نماز عید، چنانکه شیخ فرموده و در روایتی آمده است: که غسل را در زیر سقف پوشیده بجا آور و، چون خواستی غسل کنی بگو:
خدایا، این غسل را کفاره گناهانم قرار ده و دینم را پاک کن، خدایا، هر آلودگی را از من برطرف فرما.
پنجم:
پوشیدن جامه نیکو و بکار بردن بوی خوش، رفتن به صحرا برای بجا آوردن نماز عید در زیر آسمان در غیر شهر مکه.
ششم:
افطار کردن پیش از نماز عید، در اول روز و بهتر آن است که با خرما یا شیرینی باشد و شیخ مفید فرموده: خوردن مقدار کمی از تربت سیدالشهدا که از هر دردی شفاست، مستحب است.
هفتم:
چون برای رفتن به نماز عید آماده شدی، بیرون نرو مگر پس از طلوع آفتاب و بخوان دعاهایی را که سید ابن طاووس در کتاب «اقبال» نقل کرده از جمله ابوحمزه ثمالی از امام باقرعلیهالسلام روایت کرده: که هنگامیکه برای نماز عید فطر و قربان و جمعه آماده بیرون رفتن شدی، این دعا را بخوان:
خدایا، هرکس در این روز آماده شد یا نیت کرد یا مهیا و مستعد شد، برای ورود به درگاه یکی از بندگانت به امید جایزهها و صلهها و بهرهها و عطاها، ولیای آقای من آماده شدن و قصد کردن و مهیا و مستعد شدن من تنها بهجانب توست به امید جایزهها و صلهها و بهرهها و عطاهایت، اینک صبح کردم در عیدی از اعیاد امت پیامبرت محمّد (درود خدا بر او و خاندانش)، درحالیکه به عمل صالحی که به آن اطمینان کنم و آن را پیش آورده باشم بر تو وارد نشدم و به مخلوقی که آرزومندش باشم رو نکردم، بلکه در حال فروتنی تنها بهجانب تو آمدهام و به گناه و بدی نسبت به خویش اعتراف دارم، پسای بزرگ،ای بزرگ،ای بزرگ، گناهان بزرگم را بیامرز که گناهان بزرگ را جز تو نیامرزد،ای که معبودی جز تو نیست،ای مهربانترین مهربانان.
هشتم:
خواندن نماز عید است و آن دو رکعت است:
در رکعت اول سورههای «حمد» و «اعلی» و پس از سوره «حمد» و «اعلی»، «پنج تکبیر» بگوید و بعد از هر تکبیری دست به قنوت بردارد و بگوید:
خدایا،ای اهل بزرگی و عظمت وای اهل جود و سلطنت و اهل گذشت و رحمت و اهل تقوا و مغفرت، از تو درخواست میکنم بهحق این روز که برای مسلمانان عید قرار دادی و برای محمّد (درود خدا بر او و خاندانش) ذخیره و فزونی در شرف که بر محمّد و خاندان محمّد درود فرستی و مرا در هر خیری که محمّد و خاندان محمّد را وارد نمودی وارد کنی و از هر شرّی که محمّد و خاندان محمّد (درود خدا بر او و خاندانش) را بیرون آوردی مرا بیرون آوری، خدایا از تو درخواست میکنم، بهترین چیزی که بندگان شایستهات درخواست کردند و به تو پناه میآورم از آنچه بندگان شایستهات به تو پناه بردند.
پس «تکبیر ششم» را بگوید و به رکوع رود و پس از رکوع و سجود برای رکعت دوم قیام کند و پس از سوره «حمد»، سوره «شمس» را بخواند، سپس «چهار تکبیر» بگوید و پس از هر تکبیری دست به قنوت بردارد و همان دعا را بخواند؛ چون فارغ شد «پنجمین تکبیر» را گفته و به رکوع رود و نماز را به پایان برساند و پس از سلام تسبیح حضرت زهرا را بجا آورد.
پس از نماز عید، دعاهای بسیاری وارد شده که شاید بهترین آنها، «دعای چهلوششم» صحیفه کامله سجادیه باشد.
مستحب است نماز عید زیر آسمان و روی زمین بدون فرش واقع شود و از جایگاه نماز، از غیر آن راهی که به نماز آمده بود بازگردد و برای قبول شدن اعمال برای برادران دینی خود دعا کند.
نهم:
«حضرت سید الشهداء» را زیارت کند.
دهم:
دعای «ندبه» را بخواند. سید ابن طاووس فرموده:، چون از دعا فارغ شود، به سجده رود و بگوید:
رحم کن بر کسی که بد کرده و مرتکب گناه شده و بیچاره گشته و اعتراف نموده است.
آنگاه به حال سجده برگردد و بگوید:
إِنْ کُنْتُ بِئْسَ الْعَبْدُ فَأَنْتَ نِعْمَ الرَّبُّ، عَظُمَ الذَّنْبُ مِنْ عَبْدِکَ فَلْیَحْسُنِ الْعَفْوُ مِنْ عِنْدِکَ یَا کَرِیمُ.
اگر من بنده بدی بودم، تو پروردگار خوبی هستی، گناه از بندهات بزرگ شده، شایسته است گذشت از جانب تو نیکو باشدای کریم.
پس «صد مرتبه» بگوید: الْعَفْوَ الْعَفْوَ، ببخش، ببخش
آنگاه سید فرموده:
وَلاٰ تَقْطَعْ یَوْمَکَ هٰذٰا بِالْلَّعْبِ وَالْإِهْمٰالِ وَأَنْتَ لاٰ تَعْلَمُ أَمَرْدُودٌ أَمْ مَقْبُولُ الْأَعْمٰالِ، فَإِنْ رَجَوْتَ الْقَبُولَ فَقٰابِلْ ذٰلِکَ بِالشُّکْرِ الْجَمِیلِ، وَإِنْ خِفْتَ الرَّدّ فَکُنْ أَسِیرَ الْحُزْنِ الطَّوِیلِ
امروزت را به بازی و اهمال کاری سپری مکن، درحالیکه نمیدانی، آیا از نظر اعمال مردودی، یا پذیرفته؟ اگر امید پذیرفتهشدن داری، آن را با سپاس زیبا تلافی کن و اگر از مردودشدن در هراسی، پس دچار اندوه طولانی باش.