چرا موفق به تک نرخی کردن قیمت ارز نمی شویم؟
سود کلانی که دلالان از افزایش قیمت یورو کسب می کنند
۹ آبان ۱۳۹۰ ساعت ۹:۲۱
چند ماهی است که بانک مرکزی برنامه هایی را برای تک نرخی کردن قیمت ارز در دستور کار قرار داده که می توان گفت هیچ یک از این برنامه ها نه تنها مفید نبوده بلکه باعث افزایش شکاف بین قیمت بانکی ارز و قیمت آن در بازار آزاد هم شده است. وجود اختلاف ۲۳۰ تومانی بین نرخ دو ارز دلار و پوند، دلالان را تطمیع کرده است به سوی یورو بروند زیرا اختلاف بین بازار آزاد و دولتی در این ارز حدود ۴۵۰ تومان می باشد.
به گزارش جهان، از سیاست های محوری دولت در سالهای اخیر تامین و تسهیل واردات مواد اولیه برای تولید بوده و در این راستا تلاش شده تا واردات به گونه ای باشد که پایین ترین تعرفه به مواد اولیه و سرمایه ای اختصاص یابد اما در مورد کالاهای مصرفی تلاش می شود تا تعرفه ها بالا باشد. می توان نتیجه این موضوع را فقط ایجاد شکاف بین بازار ازاد و نرخ دولتی دانست.
اما در جدیدترین اقدام بانک مرکزی برای کنترل شکاف بین قیمت دولتی و ازاد ارز هم وارد کننده و هم صادر کننده را ملزم به خرید ارز از بانک ها کرده است.
بانک مرکزی اعلام کرده است: همه متقاضیان خرید ارز اعم از واردکنندگان کالا و خدمات و سایر مشتریان بانکها که به موجب مقررات جاری ارزی کشور نیاز به خرید ارز از سیستم بانکی را دارند جهت خرید ارز با مراجعه به شعب ارزی تمام بانکها میتوانند نیازهای ارزی خود را در چارچوب مقررات سرزمین اصلی یا مناطق آزاد تجاری - صنعتی کشور تامین نمایند.
اما در روزهای اخیر التهاب بازار ارز بار دیگر آغاز شده و نمونه بارز این مسأله افزایش روزانه قیمت دلار در بازار آزاد است. البته این اتفاق در حالی روی داده است که محمود بهمنی رئیس کل بانک مرکزی در هفتههای اخیر به سیاست بانک مرکزی برای کنترل بازار ارز اشاره و تأکید کرده بود قیمت دلار به شدت کاهش پیدا خواهد کرد.
در همین زمینه معاون ارزی بانک مرکزی از مقاومت برخی سودجویان برای کاهش اختلاف قیمت نرخ دلار در بازار آزاد و دولتی خبر داد و گفت: مسافران در عرض ۱۰ تا ۱۵ دقیقه می توانند ارز مورد نیاز خود را در شعب ۳ بانک در فرودگاه دریافت کنند.
زیانی که تولید کشور در این زمینه متحمل می شود قابل توجه خواهد بود. رییس سازمان توسعه تجارت در این باره گفت: نوسان های نرخ ارز موجب افزایش نرخ کالاهای وارداتی شده و این امر بسته به سهمی که کالای وارداتی دارد در افزایش نرخ کالای تولیدی موثر خواهد.
البته نکته ای که باید به آن اشاره کرد این موضوع است که اختلاف موجود بین قیمت یورو در بازار ازاد و دولتی که در روزهای اخیر به ۴۵۰ تومان رسیده است نشان می دهد بانک مرکزی برنامه ای برای کاهش این نرخ ندارد.
قیمت یورو در بانک ها حدود ۱۴۹۰ تومان می باشد که همین ارز در بازار آزاد حدود ۱۹۰۰ تومان به فروش می رسد.
برخی کارشناسان اعتقاد دارند با توجه به این که دولت مصوب کرده است ارز رسمی کشور از دلار به یورو انتقال یابد می توان گفت بانک مرکزی ذخایر خوبی از یورو در اختیار دارد که این موضوع برای دلالان که این اختلاف قیمت را دامن زده اند سود خوبی را در پی خواهد داشت.
برخی دیگر از کارشناسان می گویند با توجه به برنامه های بانک مرکزی برای کاهش اختلاف قیمت ارز در بازار آزاد و دولتی باید به دنبال یکسان کردن میزان اختلاف نرخ ارز در کلیه ارزها بوده و در غیر این صورت در بازار ارز با مشکلات جدی مواجه خواهیم بود. یکی از این مشکلاتاصلی در این زمینه خرید یورو در ایران و تبدیل آن در سایر کشورها می باشد. فروش ارز گران تر در کشور می تواند مشکلات جدی را برای کنترل کردن این بازار برای بانک مرکزی به وجود بیاورد و سود زیادی را نصیب دلالان می کند.