| یک کارشناس موسیقی: |
| هنرستان های موسیقی معلولان هنری تحویل جامعه می دهد |
| شنبه ۱۶ آبان ۱۳۸۸ ساعت ۱۴:۴۸ |
رضا مهدوی از مؤلفان کتاب های موسیقی در آموزش و پرورش : در مورد وضعیت آموزش موسیقی ایرانی در هنرستان های موسیقی و اصول تدوین شده برای تدریس در این هنرستان ها به خبرنگار جهان گفت: آموزش موسیقی در هنرستان های ما تابع گذشته های دور است و اصول و مبانی آموزش در این رشته از 70 سال گذشته تا کنون بر اساس تئوری های غربی بوده و با همین تئوری در این مراکز سعی دارند که به هنرجویان آموزش موسیقی ایرانی دهید! بخش اعظم سرفصل های کتب درسی بر اساس موسیقی غربی است و باالطبع اغلب فارغ التحصیلان هنرستان های موسیقی به لحاظ نظری و عملی افرادی موفق نیستند و اتفاقأ تاریخ ثبت کرده افرادی که خارج از محیط هنرستان آموزش می بینند رشد هنری بیشتری دارند!!
این مؤلف افزود: به طور قطع با این روش بدنه موسیقی ایرانی در آینده آسیب بیشتری خواهد دید چراکه فارغ التحصیلان نه در نوازندگی آموزش درستی داشته اند و نه در بخش نظری آموزش اصولی دیده اند که به عنوان معلولان هنری در جامعه شناخته می شوند. وقتی هنرجو ساز ایرانی را با سرفصل موسیقی غربی می نوازد قواعد موسیقی ایرانی را آموزش نخواهد دید و نمی تواند به شیوه و مکتبی در موسیقی ایرانی اتکا کنددر نتیجه تنها فردی در نهایت متوسط عملی کار خواهد شد و درس ها را برای نمره ایده آل می گذراند و اکثر این هنرجوها وارد دانشگاه نمی شوند و اغلب در همان مقطع رها می کنند مگر تعداد اندکی آننهم به واسطه تکمیل معلومات خود توسط استادان خارج از هنرستان
وی اضافه کرد: نتیجه این می شود فارغ التحصیلان دانشگاهی ما از هنرستان ها نیستند بلکه دانش آموزان رشته های نظری به ویژه رشته ریاضی فیزیک، خواهند بود که این خود مشکل بسیار اساسی به واسطع بی عدالتی آزمون سراسری در دانشگاه هاست، استاد در مقطع کارشناسی برای دانشجو این رشته که در بخش عملی توانمند است مباحث نظری هنرستان را باید تکرار کند
مهدوی اذعان داشت: با این ترتیب ما در دانشگاه ها هم ضعیف هستیم متآسفانه هنرجویان موسیقی ما در مراکز خصوصی بیشتر رشد می کنند تا در مراکز آکادمیک و دانشگاهی و این ایراد بزرگی است که بر سیستم آموزشی ما در وارد است که چرا در جذب استادان نخبه عاجز است و دانشکده های موسیقی تکرار هنرستان منتها با عنوان بالاتر است؟!.
این پژوشگر در مورد وضعیت هنرجو ها در زمینه موسیقی غربی نیز افزود: به طور کلی مبانی تئوری و عملی هنرستان ها و دانشگاه های موسیقی ضمن اینکه از گذشته تاکنون تغییر اصولی نداشته و مباحث درسی به روز نیست ، و در هنرستان ها چه برای هنرجوی موسیقی ایرانی و هنرجوی موسیقی غربی فواصل موسیقی کلیسایی را تدریس می کنند و در پیشرفته ترین حالت موسیقی قرن 18 در سرفصل درسی است که این مباحث در اروپا کنار گذاشته شده و نکات جدیدتری آموزش داده می شود در واقع در یک جمله باید گفت که مبانی نظری موسیقی در هنرستان ها و دانشگاه های ما نسبت به دیگر کشورها بسیار پیش پا افتاده است.
این مؤلف و آهنگساز موسیقی کودک با اشاره به اینکه ما در زمینه عملی و تئوری در موسیقی ایرانی و غربی استادان برجسته ای داریم اما تا کنون نتوانسته ایم از این اساتید برای تدریس بهره بگیریم گفت:به سه دلیل عمده از استادان بهره گیری نشده استنخست آنکه اکثر استادان برجسته موسیقی محتوای دروسی را که در هنرستان ها باید به هنرجو آموزش داده شود را قبول ندارند دوم هنرجویان نخبه نیز در کلاس های خصوصی این استادان تربیت و از حمایت استاد برخوردار می شوند دوم هنرستان ها بودجه کافی را برای پرداخت حق التدریس به استادان ندارند و مقدار این وجه به حدی پایین است که برای یک استاد درجه یک که به جای خود، برای رده های پائین تر هم گذاشتن زمان برای تدریس فقط صرف انرژی است گرچه در دنیا استادان درجه اول بیشتر تمایل دارند در مراکز رسمی و دولتی تدریس کنند تا مراکز خصوصی، اما زمانی که حق استاد ادا نشود طبیعی است که مدرسین بیشتر علاقه مند است که در مراکز خصوصی و شخصی هنرجو تربیت کنند.
مهدوی در چرا جویی این موضوع که در چند سال پس از انقلاب که وزیر عوض شد چرا تغییری در نحوه آموزشی هنرستان های موسیقی ایجاد نشد اظهار داشت :در آموزش و پرورش رشته موسیقی هنوز به رسمیت عمومی شناخته نشده و آموزش و پرورش تنها مدارک را مهر می کند! و تمایلی ندارد در این بخش حضور جدی! پیدا کند و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هنرستان ها را نیم بند اداره می کند و ارشاد استان تهران برای هنرستان موسیقی مدیر تعیین می کند که مدیر نیز الزاماٌ نباید موسیقیدان باشد که همین امر موجب مشکلاتی می شود. از سویی آموزش و پرورش به دلیل احتیاطی که در امور موسیقی دارند تلاشی برای تغییر سیستم آموزشی این هنرستان ها هم ندارند.
مهدوی در توضیح آنکه بهتر است این رشته زیر نظر آموزش و پرورش اداره شود اضافه کرد: اگر آموزش و پرورش مثل دیگر رشته ها تولیت این امر را بر عهده بگیرد و پشتیبان آن شود و برای دروس آن سرفصل تعیین کند مثل دیگر رشته های هنری و فنی در موسیقی هم تغییرات عمده ای خواهیم داشت. در واقع آموزش و پرورش باید شورایی تشکیل دهد که استادان موسیقی گرد هم آیند و این شورا برای بخش موسیقی هنرستان ها تصمیم گیری کنند تا به نتیجه درستی برسند و حداقل اینکه راه دیگری را انتخاب کنند و شیوه دیگری را در آموزش موسیقی در هنرستان ها پیش گیرند که حداقل فاصله هنرستان تا دانشگاه موسیقی منطقی شود.
وی در پاسخ به خبرنگار جهان در خصوص پیش گرفتن راه آزمون و خطا و امکان اشتباه مجدد در سیستم آموزشی برای موسیق اظهار داشت: در حال حاضر از راهی که رفته و می روند به نتیجه ای نرسیده ایم. من یقین دارم در تجربه ای دیگر این چنین نخواهد بود چون انسان همیشه از گذشته ها درس می گیرد و اشتباهات گذشته را تکرار نمی کند و تکرار نشدن اشتباهات گذشته یعنی نیمی از راه درست پیمودن. اما تا زمانی که مشخص نیست با دایر بودن هنرستان موسیقی ما از هنرجوی این رشته چه می خواهیم و چه انتظاری داریم و دورنمای او چه خواهد بود نه نوازنده خوب داریم نه کارشناس خوب و در نهایت معلول هنری به جامعه تحویل می دهیم. هنرستان های موسیقی مهد تربیت هنرجوی خوب باشند.
این موسیقیدان گفت: متأسفانه در شوراها اغلب اعضا تکراری هستند و در بسیاری از موارد هم پیش می آید که در ظاهر موافق هم هستند ولی نظر واقعی خود را رو در روی یکدیگر نمی گویند؟! باید دولت به جای این شوراهای فرمایشی شورایی واقعی از استادان را دور هم جمع تا به یک اتفاق نظر برسند که اولاٌ هنرستان موسیقی لازم است یا نیست؟ و تا چه انداه از ژانرهای مختلف موسیقی نیاز هست که در آن هنرجو تربیت کنیم و آیا اینان به تولید آثار شاخص می رسند و اصلاٌ چه تعداد کارشناس نظری در جامعه موسیقی نیاز داریم؟ بعد از این پرسش ها به یک جمع بندی از خرد جمعی به فکر اصلاح آموزش هنر برسیم.
مهدوی خاطر نشان کرد: ما برای آموزش موسیقی در هنرستان ها روی هیچ محوری حرکت نمی کنیم نه کهن پردازیم ، نه مدرن هستیم و نه حتی می توانیم ادعا کنیم که به روز شده ایم و با توجه به ذخایر موسیقی ای که داریم در تاریخ موسیقی هم نتوانسته ایم تاریخ کاملی از موسیقی ایرانی را در اختیار هنرجویان قرار دهیم. در هنرستان های موسیقی در مبانی موسیقی ایرانی هم کوچکترین گامی برنداشته ایم که اگر عملی کارهای قوی از هنرستان ها نداریم حداقل بتوانیم نظریه پردازان و کارشناسان قوی در این رشته تربیت کنیم . این مهم میسر نمی شود مگر اینکه در هنرستان های موسیقی به صورت حرفه ای و متمرکز بر روی سرفصل های درسی تمرکز شود.
مهدوی در پایان به خبرنگار جهان گفت: آموزش و پرورش با تشکیل یک شورای تخصصی موسیقی وتصمیم گیری قاطع و دادن فرصت قانونی به این شورا را بررسی کند تا راهی مناسب را برگزیند و برای معلمین بودجه مناسب در نظر گیرد. اگر می خواهیم شرایط هنرستان های موسیقی بهتر شود باید به پیشینه آموزش شفاهی وشنیداری در کنار متد جدید آموزش توجه کافی داشت. و اینکه اندک هنرستان های موجود را هم تعطیل کنند چاره درستی که نیست، با این سبک و سیاق پیشرفتن لطمه بر پیکره موسیقی خواهد زد. اصولا باید نقایص را مرتفع نمود نه اینکه صورت مسئله را پاک کنند.